Şaziye Noyan
ÖFKEYLE KALKAN ZARARLA OTURUR…
“Senden nefret ediyorum.” dedi bir aşık maşukuna öfkeyle…” Senden nefret ediyorum.” dedi bir evlat annesine öfkeyle. Bir an sessizlik oldu; cümleyi kuran kişi sözler ağzından döküldüğü anda pişman oldu. Öfkenin yerini ince bir sızı bir kırgınlık aldı. Duygular iyi hizmetkârlar kötü efendilerdir. Hangi duygu olursa olsun kontrol sizde olduğu sürece incinmez ve incitmezsiniz. Her gün yayınlanan haber bültenlerinde öfkesine yenik düşen insanların zararlarını görüyoruz. Bir olayda bir kişiye cinayet işleten öfke başka bir olayda trafikte kazaya neden oluyor. Kornaya basmış, sollamaya izin vermemiş, kiracı evi maviye boyamış. Sebeplere baktığınız zaman “Ya bunun için bu yapılır mı?” diye sorguluyorsunuz belki. Peki biri öfkesine hâkim olurken diğeri neden öfkeyi kendine bir hak görüyor?
Aslında iş bizlerin öfkeye bakış açısında başlıyor. “Bizim oğlan pek öfkeli hiçbirimizin sesi çıkmaz babası bile onunla tartışmaya çekiniyor.” diyerek içine attığı öfkesinin vücut buluşuna hayran olarak anlatıyor bir anne. Arkadaş ortamında küfürlü sözlerle anlatılan kavga bir başarı gibi aksediliyor. Gençler arasında bir çetenin üyesi olmak bir gruba ait olmak sanki bir marifet gibi anlaşılıyor. Peki dinimiz bu duruma ne diyor?
Kur’an’ı Kerim’de öfke ile ilgili birçok ayet bulunmaktadır. Al-i İmran suresinde Allah (c.c) “Onlar (takvâ sahipleri) bollukta da darlıkta da Allah yolunda harcarlar, öfkelerini yenerler, insanları affederler. Allah işini güzel yapanları sever.” buyurmaktadır. Bu ayetin devamında Allah müminlere hataya düştükleri zaman Allah’tan af dilemeleri gerektiğini hatırlatmaktadır. (Âl-i İmran Suresi 3/134-135). Şura Suresi’nin 37.ayetinde ise müminlerin günahlardan ve hayasızlıktan kaçındıkları öfkelendikleri zamanda affedici olduklarını bildirmektedir. 40. Ayetine gelindiğinde ise öfkeyle misilleme yapmaktan affedici olmanın daha eftal olduğu belirtilmektedir. Peygamber (sav) hayatından örneklere baktığımızda Hz. Muhammed (sav)’in affedici olduğu, rahmet peygamberi olduğu her hali ile anlaşılmaktadır. Örneğin Taif Hadisesi’nden sonra Cebrail (as) Allah’ın izniyle eğer isterse onların üzerine dağları birleştirerek helak etme teklifini sunduğunda Taif halkından mümin bir ümmetin doğabileceği umuduyla reddetmiştir. Mekke’nin Fethi’nden sonra Mekkeli müşriklerin yaptıkları onca eziyetin intikamını çok rahat bir şekilde alabilecekken onları affetmiştir. Beraberinde bulunan Muhacirler de buna karşı çıkmamışlardır.
Peygamber (sav) biz müminlere öfkenin sebebini ve öfkelendiğimiz zaman ne yapmamız gerektiğini şu şekilde belirtmiştir. "Şüphesiz öfke şeytandandır. Şeytan da ateşten yaratılmıştır. Ateş ise ancak su ile söndürülür. Öyleyse sizden biri öfkelendiğinde abdest alsın." (Ebu Davud, Edeb,4) Başka bir hadiste “ Biriniz ayakta iken öfkelenmişse, otursun. Eğer oturmak fayda vermiyorsa yatsın, uzansın." (Ebû Dâvûd, Edeb, 4) buyurmuşlardır. Öfkeliyken karar vermemek, öfkeli kimsenin sukut etmesi gibi tavsiyelerde hadislerde yer almaktadır. Öfkeyi bir kahramanlık vesilesi sayanlar için ise Peygamberimiz “Gerçek babayiğit (pehlivan/kahraman), güreşte rakibini yenen kimse değildir. Asıl güçlü kimse, öfkelendiği zaman nefsine hâkim olan kimsedir."(Buhârî (Edeb, 76) ve Müslim (Birr, 107, 108). buyurmuştur.
Yukarıda geçen ayet ve hadisleri incelediğimiz zaman gerçek erdemin öfkeyle övünmek veya öfkeyle hareket etmek olmadığını görürüz. Şüphesiz biz kullarını Allah’tan daha iyi bilen ve tanıyan yoktur. Rabbimiz bize öfke anında affediciliğin üstünlüğünü bildirmiştir. Bunu başardığımız anda bizlere cennet vadetmiştir. Peygamberimiz ise hem insan olarak hayatında bize sakin kalmanın mümkün olduğunu göstermiş hem kendimiz öfkelendiğimizde hareket ederek, sessiz kalarak öfkemizle baş edebileceğimizi öğretmiştir. Bugün bize düşen haklı dahi olsak öfkenin esiri olmamamızdır. Unutmayalım ki öfke anında bağırmak sizi haklı değil haksız duruma düşürür. Trafikte arkanızda kornaya basan sürücü bırakın gitsin. Doğan Cüceloğlu’nun ifadesiyle kimsenin duygusal çöpünü taşımak zorunda değilsiniz.
Yolunuz daima iyi insanlara çıksın… Tekrar görüşene değin sakin ve mutlu kalın…
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.